Topraklama sistemleri, elektrik tesislerinde can ve mal güvenliğini sağlayan en kritik unsurlardan biridir. Sanayi tesisleri, fabrikalar, işletmeler, AVM’ler ve site altyapılarında kullanılan elektrik sistemlerinin güvenli çalışabilmesi için topraklama sistemlerinin doğru şekilde kurulması ve düzenli olarak ölçülmesi yasal bir zorunluluktur.
Ancak birçok tesiste, topraklama sistemi bulunsa dahi geçerli ve güncel bir topraklama ölçüm raporu bulunmamaktadır. Bu durum, hem ciddi güvenlik riskleri hem de ağır hukuki ve idari yaptırımlar anlamına gelir.
Bu yazıda, topraklama ölçüm raporu olmayan tesislerde karşılaşılan riskleri, işletmelerin neden bu rapora mutlaka sahip olması gerektiğini ve doğru çözüm yolunu detaylı şekilde ele alıyoruz.
Topraklama Ölçüm Raporu Nedir?
Topraklama ölçüm raporu; elektrik tesislerinde kurulu olan topraklama sisteminin, ilgili yönetmelik ve standartlara uygun olup olmadığını gösteren teknik bir belgedir. Bu rapor, yetkili mühendisler tarafından özel ölçüm cihazları kullanılarak hazırlanır.
Topraklama ölçümleri sırasında;
- Topraklama direnci değerleri
- Koruma topraklaması uygunluğu
- Paratoner ve yıldırımdan korunma sistemleri
- Eş potansiyel sistemler
kontrol edilir ve kayıt altına alınır.
Topraklama Ölçüm Raporu Yasal Bir Zorunluluk mudur?
Evet. Topraklama ölçüm raporu, İş Sağlığı ve Güvenliği Mevzuatı, Elektrik Tesislerinde Topraklamalar Yönetmeliği ve ilgili standartlar kapsamında zorunludur.
Sanayi tesisleri ve işletmelerde topraklama ölçümleri periyodik olarak yapılmalı ve raporlanmalıdır. Denetimler sırasında bu raporların ibraz edilememesi, işletmeler için ciddi yaptırımlar doğurur.
Topraklama Ölçüm Raporu Olmayan Tesislerde Karşılaşılan Başlıca Riskler
Topraklama ölçüm raporu bulunmayan tesislerde riskler yalnızca teorik değildir; doğrudan işletmenin faaliyetlerini ve çalışan güvenliğini etkiler.
Elektrik Çarpması ve Can Güvenliği Riski
Topraklama sisteminin etkin çalışmaması, kaçak akımların güvenli şekilde toprağa iletilememesi anlamına gelir. Bu durum, çalışanların elektrik çarpmasına maruz kalmasına ve hayati tehlikelere yol açabilir.
Özellikle nemli ortamlar, metal yüzeyler ve ağır sanayi tesislerinde bu risk çok daha yüksektir.
Yangın ve Ekipman Hasarı Riski
Yetersiz veya ölçülmemiş topraklama sistemleri, kısa devre ve kaçak akımların kontrolsüz şekilde yayılmasına neden olabilir. Bu durum;
- Elektrik panolarında yangın
- Makine ve ekipman arızaları
- Üretim hatlarının zarar görmesi
gibi ciddi sonuçlar doğurur.